Vì sự phát triển nông nghiệp

PHÁT TRIỂN CHIẾN LƯỢC SẢN XUẤT PHÂN BÓN HỮU CƠ LÀ CUỘC CÁCH MẠNG, XU THẾ TẤT YẾU CỦA THẾ KỶ XXI

21:45 - 17/07/2019

(QHNN) - PV Lê Trang: Thưa ông, xin ông cho biết, hiện nay xu thế trên thế giới đang tập trung phát triển phân bón hữu cơ rất là mạnh mẽ, theo ông chiến lượt phát triển phân bón hữu cơ ở Việt Nam mình như thế nào?
 


Ông Nguyễn Đình Hạc Thúy - Chủ tịch TW Hiệp Hội PB Việt Nam.

 

Ông Nguyễn Đình Hạc Thúy:  Tầm quan trọng của phân bón: Theo kết luận của FAO, viện lúa quốc tế JRRJ và IFA bón phân bón đồng bộ cho năng xuất cây trồng tăng 35-45%. Cứ 03 người sống trên hành tinh thì có 01 người nhờ năng xuất của phân bón.
 Hàng nghìn năm về trước - của thế kỷ XX, sản xuất nông nghiệp chủ yếu dựa vào đất và phân xanh, phân chuồng, các bã hữu cơ thải... Nhưng  nhiều thập kỷ gần đây, để đáp ứng lương thực cho việc bùng nổ dân số, nên sản xuất nông nghiệp phải tăng cường sử dụng phân bón.

Theo FAO, hầu hết trên thế giới nông dân đã lạm dụng quá nhiều phân bón hóa học đưa xuống đồng ruộng hàng 100 triệu tấn mỗi năm. Ở Việt Nam trên 20 năm qua, phân bón đổ xuống đồng ruộng trên 165.000.000 tấn phân bón các loại, chủ yếu là phân bón hóa học. Và hàng nghìn năm về trước nông dân sản xuất đất bị quay vòng hằng trăm lần, bị vắt kiệt chất dinh dưỡng hữu cơ của đất. Đặc biệt vài chục năm trước đây của thế kỷ XX, phong trào sản xuất nông nghiệp hàng hóa nông dân đua nhau dùng phân bón hóa học càng làm cho đất bị suy thoái, chai hóa trầm trọng. Nên thời nay sản xuất nông nghiệp các loại cây, củ, quả, tự nó không thể làm ra nông nghiệp hữu cơ hàng hóa được, điều đó là tất nhiên. Một lần nữa chúng ta khẳng định không có phân bón hữu cơ đi trước thì không thể có một nền nông nghiệp hữu cơ hàng hóa bền vững, đột phá.

Các công trình nguyên cứu của FAO và WHO cho biết chưa có một loại phân bón hóa học nào dùng đúng liều lượng trong nông nghiệp mà không gây độc hại cho con người, ô nhiễm môi trường... nhiều loại cây bị đột biến gen, làm thay đổi cơ chế di truyền, làm giảm phẩm chất độ thơm ngon của nông sản. Còn đối với con người gây đột biến nhiễm sắc thể và nhiều bệnh khác.

Việc sử dụng phân bón hoá học liên tục còn làm ô nhiễm môi trường, làm cho đất bị bạc màu suy thoái và chua phèn vai trò của vi sinh vật đất giảm, từ đó sẽ làm thay đổi cả một cộng đồng của nó, và kết quả đẫn đến sự thay đổi những quá trình sinh hóa diễn ra trong đất và chính các yếu tố trên là tác nhân làm thoái hóa thực trạng của thảm thực vật tự nhiên của đất.
Lợi ích của phân bón hữu cơ:
Phân hữu cơ vừa cung cấp các chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng cho cây trồng, vừa cung cấp cho đất một lượng mùn lớn để duy trì sự hoạt động của các sinh vật và vi sinh vật. Các chất dinh dưỡng trong phân hữu cơ được chuyển đổi từ những thành phần dễ phân hủy trong nguyên liệu hữu cơ như chất xơ, tinh bột, protein, amino acid... từ đó phân hữu cơ cấu trúc phát triển chất lượng sản phẩm các nông sản thơm ngon chất lượng cao. Nó còn góp phần quan trọng cải tạo trả lại thảm thực vật của đất. Khác với phân bón hóa học (vô cơ), các chất dinh dưỡng được tổng hợp từ công nghệ hóa, các quặng vô cơ và dưới dạng muối... những yếu tố hóa học này đưa vào đất là tác nhân gây suy thoái thay đổi thảm thực vật làm cho đất chai sạm, mật dần hết chất dinh dưỡng của đất.
Xu thế phát triển phân bón hữu cơ trên thế giới
Việt Nam và thế giới đang phát triển. Theo số liệu thống kê của FAO, năm 2014, sản xuất nông nghiệp hữu cơ trên thế giới đã xuất hiện 170 nước, với tổng diện tích canh tác 43,7 triệu ha, còn ở Việt Nam theo số liệu của FIBL và IFOAM diện tích đất canh tác đừng thứ 56/170 nước.

Thế giới ngày càng quan tâm tới an toàn thực phẩm và chất lượng nông sản, nhiều quốc gia đã quan tâm phát triển và chuyển hướng sản xuất nông nghiệp theo hướng nông nghiệp hữu cơ. Nhiều siêu thị đã xuất hiện nhiều mặt hàng nông sản hữu cơ có giá bán cao hơn các loại nông sản canh tác truyền thống. Trên thế giới, các nước nhập khẩu nông sản đã bắt đầu kiểm tra rất nghiêm ngặt chất lượng các mặt hàng nông sản. Đặc biệt họ quan tâm tới tồn dư của các chất kháng sinh, tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích thích tăng trưởng và hàm lượng các kim loại nặng trong nông sản. Khi Việt Nam đã gia nhập WTO thì vấn đề thuế quan không phải là điều trở ngại mà trở ngại chính là hàng rào kỹ thuật mà các thông số chính lại là hàm lượng tồn dư của các chất kể trên. Chính vì vậy việc chuyển hướng theo xu thế nông nghiệp hữu cơ đang được chú trọng trong thế kỷ 21 nhằm đảm bảo cho một nền nông nghiệp bền vững, bảo đảm an toàn thực phẩm và đảm bảo cho sức khỏe cộng đồng thì tất yếu phải phát triển một nền phân bón hữu cơ đi trước.

Trong cơ chế thị trường càng hội nhập sâu với các nước trong khu vực và thế giới chúng ta thấy đa số sản phẩm nông sản nông sản Việt Nam kém cạnh tranh về chất lượng mẫu mã, thương hiệu cũng bị mờ nhạt. Tỉ như: Việt Nam đã xuất khẩu gạo trên 20 năm nhưng chúng ta chưa đạt thương hiệu quốc tế. Trong khi đó sau lưng ta, đi sau ta, tại Hội chợ Thương mại quốc tế năm 2014, năm 2015 va năm 2016 gạo thơm Phka Ramdoul (hay còn gọi là gạo lài Campuchia) đã ba lần trình làng, được xếp hạng gạo ngon nhất thế giới vì họ thực hiện nghiêm ngặt quy trình sử dụng phân bón hữu cơ, không có tác động của hóa chất cho sinh trưởng cây trồng.

Tiềm năng nguyên liệu cung cấp sản xuất phân bón hữu cơ ở Việt Nam.
Theo số liệu của Tổng cục Thống kê (2010-2015) nước ta ngành nông nghiệp hằng năm thải ra khoảng 40 triệu tấn rơm rạ, bã cây ngô, mía; hơn 25 triệu tấn các loại phân trâu bò, lợn, gia cầm, phân người và xác bã các... Riêng ĐBSCL đã có hơn 23 triệu tấn rơm rạ, hơn 4,6 triệu trấn trấu và hơn 2,3 triêu tấn cám... Theo Bộ Tài nguyên và môi trường Việt Nam có nhiều mỏ than bùn rải rác khắp cả nước với 36.000 ha than bùn, trữ lượng 300 triệu khối từ U Minh Hạ đến Lạng Sơn với hàm lượng Acid Anmic cao. Một tiềm năng phế liệu và nguyên liệu làm phân hữu cơ to lớn nhưng chúng ta từ lâu để quên lãng. Nếu giải quyết tốt phế thải và nguyên liệu trên còn góp phần rất lớn làm giảm ô nhiễm môi trường nông nghiệp nông thôn.

Với số lượng phế thải trên chúng ta đủ sức mỗi năm sản xuất được 12-15 triệu tấn phân hữu cơ theo mô hình (nhà máy mini) hộ nông dân tại các địa phương trên cả nước. Nhu cầu giai đoạn một đến năm 2025 là 10.000.000 tấn phân bón hữu cơ.
Sản xuất phân bón hữu cơ có hai mô hình

  1. Mô hình các Tập đoàn, Tổng công ty, Công ty đang sản xuất phân vô cơ cần có một lộ trình kế hoạch định hướng, chuyển hướng dài hạn thay thế dần dần NPK (Ure, phosphor và kali) đưa vào kế hoạch phát triển công nghệ cao sản xuất phân bón hữu cơ.
  2. Mô hình nhà máy mini, nhà nhà làm phân bón (hộ nông dân). Hộ nông dân tự sản xuất phân hữu cơ tại nhà với tập đoàn Giun Quế thay công nhân làm việc liên tục 24 giờ (như một nhà máy mini) tiến tới tổ chức tổ hợp hộ gia đình theo mô hình sản xuất phân bón hữu cơ truyền thống phối hợp.

Quyết định số 6 hội nghị TW 4 BCH khóa XII có nội dung phát triển nông nghiệp hữu cơ trước hết phải phát triển một nền phân bón hữu cơ đồng bộ mà chúng ta khẳng định coi đây như chiếc chì khóa thực hiện một cuộc cách mạng (tập quán) lâu dài nhiều năm. Một cuộc cách mạng “đổi mới “ tập quán phải là gần như cả hệ thống chính trị, hệ thống doanh nghiệp, các nhà khoa học, hệ thống tổ chức nông dân và bà con nông dân, đồng bộ mới thực hiện tốt.

PV Lê Trang: Ông cho biết những khó khăn, thuận lợi trong chiến lược phát triển phân bón hữu cơ ở Việt Nam?

Ông Nguyễn Đình Hạc Thúy: Nền phân bón Việt Nam đang hình thành một nền sản xuất phân bón hóa học nitrogen, phosphat, potash... (vô cơ) từ năm 1960 đến năm 2005 đồ sộ chiếm trên 80% sản lượng phân bón hóa học chủ yếu là của nhà nước. Vì vậy phải nói là sản xuất phân hữu cơ là làm một cuộc cách mạng.

Công văn số 445/VPCP ngày 17/01/2017 của Văn phòng Chính phủ gửi Bộ NN & PTNN, TW Hiệp hội phân bón Việt Nam thông báo ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng chính phủ về tổ chực phát triển chiến lược phân bón hữu cơ từ năm 2017. Đến năm 2018 cả nước đã tổ chức phát triển phân bón hữu cơ. 193 đơn vị sản xuất phân hữu cơ (Tập đoàn, Tổng công ty, Công ty, Chi Nhánh, Tổ hợp...) với sản lượng ước đạt 1.200.000 tấn phân bón hữu cơ vi sinh/năm. Trong khi nhu cầu 12.000.000 tấn/năm. Với các Tập đoàn Quế Lâm, Tập đoàn Con Cò Vàng, Tổng công ty Sông Gianh, Công ty Cổ phần Tiến Nông, Công ty Komix Thiên Sinh và một số đơn vị phân bón.... Trong số các Tập đoàn, Tổng công ty, Công ty  sản xuất phân bón hữu cơ nói trên, Tập đoàn Quế Lâm là đơn vị dẫn đầu toàn nghành có 08 công ty thành viên đã trang bị công nghệ tự động hóa sản xuất phân bón hữu cơ của Nhật Bản, có kế hoạch đến năm 2020 sản xuất mỗi năm 800-1.000 triệu tấn phân bón hữu cơ công nghiệp và phân  bón hữu cơ khác.

Có một số Tổng công ty sản xuất phân vô cơ lớn đã có lộ trình chuyển hướng sang sản xuất phân hữu cơ công nghệ cao: Nano, Hitech, Biotech và công nghệ Realstrong. Đó là Tổng công ty phân bón hóa chất Dầu khí, Công ty CP phân bón hóa chất Đạm Cà Mau, Công ty CP phân bón Bình Điền, Công ty CP Miền Nam....

Làm một cuộc cách mạng chiến lược sản xuất phát triển phân  bón hữu cơ là chìa khóa phát triển nông nghiệp hữu cơ. Nếu chỉ có tổ chức hội nghị, hội thảo thôi thì không thể thành công, thành cao trào đột phá được. Chúng ta phải làm đồng bộ, tuyên truyền, tổ chức mô hình điểm, xã, huyện, tỉnh, TW hiệp hội phân bón Việt Nam sẽ xin phép tổ chức một tạp chí chủ yếu chuyên tuyên truyền phát triển phân bón hữu cơ mới thực hiện được ý tưởng chỉ đạo của Thủ tướng chính phủ và ý tưởng của Bộ trưởng Bộ NN & PTNN đến năm 2020 Việt Nam sản xuất được 3.000 triệu tấn phân hữu cơ và phát triển các năm sau.

Đề nghị chính phủ:

  1. Nhà nước cần có chỉ thị hoặc nghị quyết về phát triển chiến lược phân bón hữu cơ, từ từng hộ nông dân và từ các Tập đoàn, Tổng công ty, công ty đang sản xuất phân bón hóa học (vô cơ)  có lộ trình thay đổi, phát triển công nghệ, sản xuất phân hữu cơ từ năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2025-2030.
  2. Có chính sách hổ trợ phát triển chiến lược phân bón hữu cơ.
  3. Đặc biệt đề nghị chính phủ từ năm 2020 có lộ trình chấm dứt, hạn chế phát triển dùng các hóa chất trong nông nghiệp cho sinh trưởng cây trồng, có nghĩa là hạn chế và chấm dứt dần dùng phân  bón hóa học, thuốc bảo vệ thực vật và chất kích thích sinh trưởng trong nông nghiệp nhằm làm cho cuộc cách mạng phát triển phân bón hữu cơ, phục vụ phát triển một nền nông nghiệp hữu cơ ở nước ta thành công.

           Xin cảm ơn ông!

                                                                                                           Lê Trang

2
0
  • Quá hay và rất ý nghĩa cần thiết cho nền nông nghiệp nức nhà
    Mai Đình Lự - 1 tháng Trả lời
Bài viết cùng danh mục
Bài viết mới nhất
Loại Mua vào Bán ra
Vàng SJC 1L - 10L 41.200 41.550
Vàng nhẫn SJC 99,99 1 chỉ, 2 chỉ, 5 chỉ 41.200 41.700
Vàng nhẫn SJC 99,99 0,5 chỉ 41.200 41.800
Vàng nữ trang 99,99% 40.750 41.550
Vàng nữ trang 99% 40.139 41.139
Vàng nữ trang 75% 29.916 31.316
Vàng nữ trang 58,3% 22.976 24.376
Vàng nữ trang 41,7% 16.078 17.478
  Mua vào Bán ra
AUD 15458.77 15816.55
CAD 17107.14 17556.05
CHF 23285.27 23848.18
DKK 0 3503.57
EUR 25504.05 26349.06
GBP 27824.54 28270.1
HKD 2915.71 2980.22
INR 0 336.75
JPY 214.53 224.49
KRW 17.5 19.97
KWD 0 79108.83
MYR 0 5586.02
NOK 0 2624.67
RUB 0 385.28
SAR 0 6414.51
SEK 0 2427.3
SGD 16529.42 16827.74
THB 737.6 768.37
USD 23145 23265